| ÇELİK GÜLERSOY'UN YAŞAMINDA KİLOMETRE
TAŞLARI
1959: - "Tabiatı Koruma" broşürünün yayımı. Bu konuda, yabancı
kaynaklara dayalı ilk etüd.
- Askere gidiş.
1960: - Genelkurmayın Harp Tarihi Dairesinde geçen bir yıllık hizmette,
yazgı'nın açtığı kapılar:
27 Mayıs hakkında resmî bir kitabın yayımı için kurulan 3 kişilik heyette,
generallerle, yedek teğmen Gülersoy'un görevlendirilmesi.
- Askerlik dönüşü. Avukatlık stajı. Kurumda yeni bir çalışma dönemi.
1961: - Yabancı dillerde kaynaklara dayanan, Türkiye'nin ilk bilimsel
turizm etüdünün yayımlanması: "Sosyal Turizm".
- Yurt dışı gezilerinin ilki. İlk uluslararası konferansa gidiş. (Trafik
Hukuku, Perugia)
1962: - Aynı niteliklerde 2. etüd: "Seyahat Acenteliği"
1964: - Aynı niteliklerde 3. etüd: "Türkiye’nin Turizm Propagandası.
"
1965: - Gravür ve fotoğraflarla "İstanbul Arşivi"nin kurulmaya
başlaması.
- Ulusal ve eski bir kuruluş olan Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu'nun
reorganize edilmesi. Müdürlüğe tayin. Tüzüğünün değiştirilmesi. Personel
kadrolarının ıslahı. Yeni Merkez binasının
satın alınması (Şişli Meydanı, 364)
1966: - Dört dilde İstanbul Rehberlerinin ilk yayımına başlanması. İstanbul’un
bir Türk tarafından
yazılmış ve şehri Türk gözü ile veren, 4 aynı dilde rehberlerinin 15 yıl
devamlı satışta tutulması hizmetinin, başlangıcı.
- Türkiye'de ilk kez, müzelerin ve ören yerlerinin "yabancı dillerde
ve renkli baskılı" rehber-kitaplarının Kurumca yayımına başlanması.
Bunlarla, bir "Türkiye Kitaplığı" dizisi meydana getirilmiştir.
1967: - İstanbul yollarına, Türkiye'de ilk kez, trafik yön levhalarının
konulması.
(Hollanda örneklerine göre).
- Türkiye'de ilk kez, yabancı dil ve tamir bilen şoförleri ile, "yol
yardım araçlarının" servise konulması.
- Müzelere ve arkeolojik kazılara her yıl yardımların başlatılması.
1968: - Tarih ve sanat konulu yıllık konferanslar dizisinin başlatılması.
- Türkiye'de ilk kez şehir girişine (Karayolu) bir Enformasyon bürosunun
yaptırılması ve 4 dilde hizmete sokulması.
- Müze etiketlerinin ilk kez yabancı dillerde bastırılarak konulmaları.
1970: - "Türk Toplumu ve Turizm" etüdünün türkçe ve ingilizce
baskılarının yayımı.
- "Trafik Sorunumuz Üstüne Düşünceler" yayımı.
1971: - Kuruma, büyük boyutta bir gelir ve Türkiye'ye de önemli çapta
bir döviz kaynağının kazandırılması: Değiştirilen ve kolaylaştırılan triptik
rejimi. Bunun için Maliye ve Gümrük Bakanlıkları ile mukavele imzası.
- "Çağlar Boyunca İstanbul Görünümleri". I. (Köprü ve Galata)
etüdü yayımı.
1972: - "İstanbul'u konu alan ünlü yabancı eserler" dizilerinin
yayımına başlanması.
Türkiye’de ilk kez, Lamartine, Gautier ve Nerval gibi yazarların tanıtılması.
-"Korunması Gereken Boğaziçi" sergisinin açılması ve kataloğunun
yayımı.
1973: - İstanbul, à travers les époques: II (Tophane-Kabataş) etüdü yayımı
(Milano)
1974: - İstanbul’da Kariye Müzesi ilk yardımların ve çevresini düzenlemenin
başlangıcı.
- İlk "Kariye" etüdünün 3 dilde yayımı
- Yeni ve yüksek gelirin yol açtığı bir kriz: Dr. Eczacıbaşı ve ekibi
ile 3 yıl süren ihtilâflar, ihbarlar, davaların başlaması.
- Ankara-İstanbul karayolu üzerinde Bolu'da Koru Otelinin (ilk küçük şekli
ile) satın alınıp, 1977'de genişletilmesi. (Yangın sonucu)
- Safranbolu’nun en büyük konağının satın alınıp, projelere başlanması.
- Kurum'da yönetimin Mahkeme Heyetine geçmesi.
1975: - Adlî heyet'çe Gülersoy'un statüsünün devamı kararı. Mecburen
3 yıllık bir oyalanma dönemi:
- TV ve Sinema için renkli dokümanter filmler dizilerinin yapımına başlanması
ve bunların ödüller alması.
(Yapımcı: Suha Arın).
- Üsküdar-Karacaahmet'te Ayrılık Çeşmesindeki tarihî mezarlığın onarımı,
çevredeki tarihî taşların toplanıp dikilmesi, yüzlercesinin onarımı.
- Kandilli tarihî mezarlığının onarımları ve ağaçlandırılması.
- Sultanahmet Talat Paşa Konağının (polis) kısmî onarımı ve iç tarihî
dekorları.
1976: - Sınır kapılarına çeşitli yardımlar.
- İtalyan Cumhurbaşkanı'nın "Cavaliere" Nişanı.
1977: - Kurumda tekrar seçimler. Gülersoy listesinin bu kez kesin zaferi.
Adlî dönemin sonu.
Büyük eserlere başlama:
- Kapıkule Gümrüğünün yeni baştan inşasına geçilmesi. Bu eski ilkel yerleşim
yerine, 5 yılda, Avrupa'nın en donanımlı sınır kapısının doğuşu.
- Yıldız Parkı düzenlemelerinin başlangıcı.
- Bâb-ı Âli restorasyonu.
- Galata_Mevlevîhanesine yardımlar, bahçe düzenlemeleri.
- Yeniden yapılan büyük Koru Oteli'nin açılışı,
1978: - Sultanahmette Reji Nazım Konağının alınışı ve dışı aynen muhafaza
edilerek, içi
19. yüzyıl üslûbunda bir konak döşemesiyle, otel haline getirilmesi projesine
başlangıç.
- "Boğaziçi, Sorunlar ve Çözümler" in yayımı (2. baskı: 1982)
1979: - İstanbul'da, uluslararası ün yapan onarımlara geçiş: Yıldız Parkında
Malta Köşkünün, Emirgân
Parkında Sarı Köşkün 4 ayda restore edilip tarihî eşya ile döşenerek,
çay salonları ve bahçeleri halinde halka açılmaları. Yıldızda Çadır Köşkü'nün
önce bahçesinin donatılıp halka açılması.
- Malta Köşkü örneğinin, Avrupa'da "Europa Nostra" madalyasını
ve
takdir belgesini alması. (Türkiye'ye verilen ilk ödül).
- Türk Kültür Bakanlığının şeref plâketi.
- "Kapalı Çarşı'nın Romanı" etüdünün yayımlanması ve Simavî
Vakfı ödülünü kazanması.
- "Yıldız Parkı ve Malta Köşkü" etüdünün yayımı.
- Fransa Cumhurbaşkanı'nın Liyakat Nişanı.
1980: - Büyük Çamlıca'nın imarı. En anarşik bir dönemde, bir barış, başarı
ve sevgi ışığı.
- "Lâle ve İstanbul" etüdü yayımı.
- "Story of the Grand Bazaar" etüdü yayımı. (2. baskı: 1990)
1981: - "Eski İstanbul Arabaları" kitabının yayımı.
- Kapıkule Gümrüğünün devletçe açılışı ve Kurumun tören dışı bırakılması.
1982: - "Çamlıca'dan Bakışlar" albümü yayımı
- Tevfik Fikret'in evi "Âşiyan"ın onarımı, geniş bir bahçe düzenlemesi
ve ilk broşürünün yayımı.
- Çadır Köşkünün iç onarımı ve donatılıp halka açılması.
- Gülhane Parkında "Tanzimat Müzesi"nin yapımı ve donatımı.
1983: - Emirgân Parkında Beyaz ve Pembe Köşklerin de onarımları, döşenmesi
ve halka açılması.
Beyaz Köşk'ün klasik müzik konserlerine geçişi.
- "Ihlamur Mesiresi" kitabının yayımı.
- "Kayıklar" etüdünün yayımı.
- "İstanbul Estetiği" kitabı yayımı.
- "Le Roman du Grand Bazaar" ın yayımı
1984: - Sultanahmet Konağı inşaatının bitimi ve açılışı (Yeşil Ev). Hippy
turistlere hizmet veren
bu semtin, uluslararası kaliteye yükseltilmesi sürecine geçiş.
- Hıdiv Kasrının onarımı, döşenmesi ve çevresiyle halka açılması
- "İstanbul'un Anıtsal Ağaçları" kitabının yayımı
- "Çağlar Boyunca İstanbul Görünümleri III. Dolmabahçe" etüdü
yayımı.
1985: - Kariye Müzesi karşısına Belediye arsasına, tarihî tipte pavyon
yapımı. Meydanın trafiğe
kapatılması. Çevre evlerin onarımı, ağaçlama ve çiçekleme çalışmalarının
tamamlanması.
Türkiye'de ilk örnek.
- "Hıdivler ve Çubuklu Kasrı" etüdü yayımı.
- "Hotel d' Angleterre" etüdü yayımı
- "Küçüksu" albümü yayımı
- "Reklamlar ve Biz" etüdü yayımı
- Çengelköyü Meydanında Kavasbaşı Ahmet Ağa Çeşmesinin ihyaı
1986: - Karadeniz Üniversitesi Fahrî Doktorluğu
- Boğaziçi Üniversitesi Fahrî Doktorluğu
- Soğukçeşme Sokağının bitirilmesi ve İstanbul Valisi tarafından açılışı
- Roma Sarnıcı'nın onarımı ve tipik bir restoran olarak açılışı
- Sultanahmet Konağı yanındaki yıkık tarihî medresenin (Cedid Mehmet Efendi)
onarımının
bitirilmesi ve İstanbul Sanatları Çarşısı fonksiyonu verilerek, açılışı.
(Bu alanda, ilk).
- "İstanbul Şarkısı" yayımı.
- "Taksim" etüdü yayımı.
- "Soğukçeşme Sokağı" nın ilk yayımı
- Sultanahmet Meydanında Hattat Beşir Ağa Çeşmesinin ihyaı.
- Engellemelere bir cevap olmak üzere Cağaloğlu'ndan Bn. Hacer Gündoğdu'nun
öncülüğü ile Çelik Gülersoy lehine imza toplanması ve davet ettikleri
yazarlar önünde, bunun ciltlenmiş orijinal nüshasının Yeşil Ev'de verilişi
(9 Mayıs).
1987: - "İstanbul Kitaplığı" binasının ve iş yerleşiminin bitirilmesi.
- Kapıkule Gümrüğü arkasında 70 dönümlük bir alana, "Teknik ve Turistik
Hizmet Merkezi"nin kuruluşu, genişletilmesine geçilmesi.Bu tip tesislerin
Ankara yoluna uzatılması projesine başlangıç.
- "Göksuya Ağıt" ın yayımı.
- Soğukçeşme altındaki, Sinan'ın "Soğukkuyu" Medresesinin onarımını
sağlayan naki yardımının,
Kurumca yapılması.
1988: - İstanbul köylerinden Zekeriya Köyü için kurduğu Vakıfla, birçok
evin ve bahçenin ıslahına girişilmesi.
1989: - "Tramvay İstanbulda" etüdü yayımı.
- "Kırk Yıl Olmuş" (Hatıralar) kitabı yayımı.
1990: - Fenerbahçesi'nin imarı.
- A. Kahveci'nin, triptik rejimini ansızın değiştirerek ana geliri kesmesi.
Türkiye açısından, kaçak
Mercedes'ler girişinin başlaması. Kurum açısından kıdem tazminatlarının
ödenebilmesi ve başlanmış olan Fenerbahçesi'nin hakediş ödemeleri için,
Koru Oteli'nin satışı.
- "Mavi Cami" etüdü yayımı.
- "Beyoğlunda Gezerken" yayımı
- "Nasıl Bir İstanbul?" yayımı
- "Dolmabahçe Palace and its Environs" etüdü yayımı
- Safranbolu Konağı'nın otel olarak açılışı. "Anadolu stilinde ilk
otel"in kamuoyuna sunuluşu.
1991: - İstanbul Belediyesince şehrin teşekkür beratının Açık Hava Tiyatrosunda
verilmesi töreni
- "The Caique" yayımı
- Feneryolu Ahmet Muhtar Paşa Köşkünden kalan Mehtâbiye'nin park olarak
ihyaı ve café olarak açılması.
1992: - Büvükdere Parkının düzenlenmesi ve Ç.G. adının verilmesi (1997'de
iptal).
- Safranbolu'da bir ana caddeye Ç. G. adının verilmesi.
- "Çerağan Sarayları" etüdü yayımı
- "Çerağan Palaces" etüdü yayımı
- Yıl sonunda Fransa Cumhurbaşkanının Yeşil Ev'de kalışı ve tebrikleri
(İlginç ve örnek olay).
1993: - Soğukçeşme Sokağının son eseri "Konuk Evi" nin yapımı
ve donatılması (Açılış 1994 baharı)
- "Tepebaşı, Bir Meydan Savaşı" etüdünün Belediyece yayımı
- "The Khedives and the Çubuklu Summer Palace" yayımı
- Sarıyer Çeşmesinin ihyaı.
- "Kız Kulesinin Kitabı" etüdünün yayımı
1994: - Kuruma (Danıştay’ca içtihat değiştirilerek) büyük bir vergi yükümlülüğünün
çıkarılması üzerine, 29 yıllık Kurum Merkezi olan Şişli binamızın satılması,
Hazineden satın alınan Maslak arazisinin ihya edilerek, Kurum servislerinin
yerleştirilmesi, 10 dönümlük ağaçlama.
- Boğaziçi parklarının ilk onarımlarını ve içindeki köşklerin sürekli
bakımlarını kapsayan, İstanbul Belediyesi ile imzalanmış mukavelelerin
çok kısa tutulmuş sürelerinin sona ermesi. Prof. Sözen zamanında biten
ve yenilenmeyip birer yıllık otomatik uzatmalara bırakılan sözleşmenin,
FP'1i Tayyip Erdoğan döneminde kısa bir ihtarname ile kesin sona erdirilmesi.
Üretilmiş bütün eserlerin 1995'in ilk dört ayında, birer-birer terk ve
tahliyesi. Yani, bir masal filminin geriye sarması.
1996: - En büyük acı (Vâlidesinin vefatı)
- "Ayrılış" şiirlerinin yayımı.
- Büvükada'nın İstanbul turizmine dahil edilmesi için proje başlatılması,
öneriler yayını ve bu amaçla Çankaya Caddesi, 55 sayılı binanın satın
alınması ve onarımı. Büyükada'ya yardımlar:
(Polis Merkezi'ne, Tapuya, yol büfelerine. 60 adet sepet arabaların, örnek
onarımı,
-sonraki yıllardaki onarımlarla sayı 110’a ulaşmıştır-).
1997: - "Hüzün Yağmuru" şiirler kitabı
- "Büyükada/Yesterday" etüdü ve sanat fotolarının yayımı
- "Safranbolu" albüm-kitabı
1998: - Büyükada'da 120 yıllık kârgir ve harap Fabiato Köşkü'nün kökten
onarımı, ihyâı, bahçesinin yeni baştan düzenlenmesi. "Kültür Evi"
adıyla kitaplık, konser salonu ve Café olarak açılması.
- Anadolu Üniversitesi’nin (Eskişehir) onursal doktorluğu.
- “Büyük Çamlıca Tepesi” kitabının yayımı
- “Fenerbahçesi” yayımı
1999 - Sultanahmet’te Nazikî Tekkesi yanındaki alanın “Saray Café ” olarak
düzenlenmesi.
- “Yeşil Ev A Home” kitabı yayımı
- “Yeşil Ev Bir Yuva” kitabı yayımı
- Fenerbahçesi Parkına, Doğal Gıda pazarının kurulup Doğal ürünlerin toplanması
ve halka sunulması.
- “Cumhuriyetin Devraldığı İstanbul’dan Bugüne” kitabının Türkiye Sınai
Bankası tarafından yayımı
- “Beyoğlu’nun –Yitip Gitmiş- Üç Oteli” etüdü yayımı
2000 - Kültür Bakanlığı, 2000 Yılı “Kültür ve Sanat Büyük Ödülü”
- Safranbolu’da “Cevizli Konak’ın otel olarak açılışı.
- Bir Amerikan ansiklopedisinin “en seçkin ilk 500 Avrupalı” arasında
ilanı.
- Büyükada Merkezine 10 kabinlik genel tuvaletin yapımı.
- “Bâb-ı Âlî” etüdü yayımı
2001 - “Büyükada Yetimhanesi” kitabı yayımı
- Büyükada İskelesinin üstünün “Turing Café ” olarak düzenlenmesi açılması.
- “Çankaya 57” kitabı yayımı
- Büyükada Araba Meydanının düzenlenmesi ve Kontrol Merkezi yapılması.
- “Çelik Gülersoy Albümü” yayımı
- Fenerbahçesi Parkı, Romantika yanına yeni café yapımı
- “A. Şinasi Hisar” kitabı yayımı
- “Soğukçeşme Sokağı” kitabı yayımı
2002 - Eski Bebek İskelesinin “Turing Bebek Café ” olarak onarımı ve
açılması.
- “Atatürk-Atatürk” kitabı yayımı
- “Soğukçeşme Street” yayımı
- “Atatürk Albümü” nün yayımı
2003 - “Bir Masal” yayımı
- “Beyoğlu’nda Gezerken” yayımı
- “Pierre Loti et Son İstanbul” etüdü yayımı
- “İstanbul Kılavuzu” yayımı
|